آشنایی با آهک
از
o از مهم ترین مصالح کلسیم دار است. وزن مخصوص سنگ آهک ۷.۲ است و وزن مخصوص آهک زنده بین ۳.۱ الی ۳.۳ گرم بر سانتی متر مکعب می باشد. o ازسنگ رسوبی با منشأ شیمیایی یا زیس تشیمیایی که بیشتراز کربنات کلسیم تشکیل شده است حاصل می شود. o شناخت و استفاده از آهکدر ایران از سه هزار سال پیش آغازشده است o استفاده از آهک در ساخت دیوار چین( ۳۰۰ سال قبل ازمیلادمسیح) o موارد استفاده از آهک – تهیه ی ملات – راه سازی – کشاورزی : از آهک جهت اصلاح خاک و تنظیم PH آن استفاده می گردد. -صنایع فولاد : از آهک به عنوان کمک ذوب در فولاد سازی استفاده می گردد جهت ذوب هر تن فولاد ۱۰۰ کیلو آهک مصرف می گردد و نیز درکارخانجات ذوب فلزات از آهک به عنوان جذب کننده گازهای سمی استفاده می گردد . – صنایع کاغذ سازی – مصالح ساختمانی – درتولیدئسیمان آهک عمده ترین و اساسی ترین ماده است . -شیشه سازی – سرامیک – تولید قند وشکر – صنایع نفت – رنگ سازی – چرم سازی – تصفیه آب آشامیدنی
۳. ایستاده – کار ان پیوسته است. – دارای ظرفیت تولیدی از ۷۵ الی ۳۰۰ تن آهکدر روز می باشد. – ابتدا سنگ آهک با سنگ شکن خرد می شود.- این نوع کوره ها از بالا بارگیری می شوند و برای تولید کمتر بکارمی روند. – سوخت این نوع کوره ها مازوت ، گازوئیل و یا گاز می باشد. – حرارت این نوع کوره ها قابل کنترل است. ۴. گردنده – از این نوع کوره برای تولید بیشتر و صنعتی بکار می روند، ساختمانی مشابه کوره های افقی صنعت سیمان دارند. – در این قبیل کور هها ، سنگ آهک از یک طرف وارد شده دردمایی بین ۱۴۰۰ تا ۱۸۰۰ درجه حرارت میبیند. وآهک زنده از طرف دیگر کوره خارج می شود. – سوخت ان مازوت، گاز و یا گازوئیل می باشد. o مصرف آهک – آهک زنده در مجاورت آب ، تولید آهک هیدراته بعلاوه کالری گرما میکند. -ازنظرتئوری،جهتشکفتنآهکحدود۳۲%وزنشآبلازماست.ولیدرعملبیندوتاسه برابر این مقدار آب مصرف می شود که این میزان متغیر آب ، بستگی به نوع سنگ آهک و حرارت پخت آن دارد – هرچه اندازه دانه های آهک کوچکتر یا دمای پخت زیادترباشد، آهک زودتر شکفته میشود. برای تبدیل CaOبه آهک شکفته ، سه روشوجود دارد: ۱. روش خشک – روی سطحی حدود ۳۰ تا ۴۰ سانتیمتر آهک ریخته، آنرا با مقدارمناسب آب مرطوب میکنیم. مجدداً ۳۰ سانتیمتر دیگر آهک ریخته،آنرا مرطوب میکنیم و در نهایت برای مرتبه سوم ، حدود ۳۰ سانتیمتردیگر آهک میریزیم و بعد مجموعه را با عایق مناسب می پوشانیم .علت بکاربردن عایق آنست که از هدر رفتن حرارت تولید شده جلوگیری کنیم و از آن در جهت بهتر شکفته شدن آهک استفاده نماییم. – آهک شکفته را پس از دو روز سرند م یکنند و کلوخها را بجای قلوه سنگدر زیرسازی کف حیات بکار می برند؛ بدون توجه به این نکته که آهک در زیر پوشش کف ، کم کم شکفته شده، موزائیکها را بلند میکند. این نحوه شکفتن آهککه باعث ایجاد کلوخه و
– پزشکی : کربنات کلسیم به عنوان آنتی اسید جهت خنثی کردن اسید معده استفاده می گردد. کربنات کلسیم یک ماده شیمیایی بی خطر است که تنفس یا خوردن آن ویا تماس با پوست و چشم البته در مدت زمان کوتاه خطری ایجاد نمی کند. o اگر معدنی از سنگ آهک دارای ۹۰ درصد از سنگ مذکور باشد به آن معدن پرمایه می گویند. o اگر معدنی کمتر از ۷۵ درصد سنگ آهک داشته باشد به آن معدن کم مایه گفته می شود. o آهک پزی – آهک پزی یعنی خارج کردن CO2 از سنگ آهک که این کار بوسیله حرارت دادن به سنگ آهک انجام میشود. Caco3+ cao+co2 – – میزان حرارت مورد نیاز جهت آزاد شدن گاز ۲ co بستگی به فشار محیط دارد.هرچه فشار محیط کمتر باشد به حرارت کمتری نیاز داریم. – هر یک گرم ۳ caco در فشار یک اتمسفر ۳۹۱ کالری حرارت لازم دارد تا به cao و ۲ co تجزیه شود. o انواع کور ههای پخت آهک ۱. تنوری یا چاهی )سنتی( – قدیمی ترین نوع کوره )کوره آلبرگ( – ایجاد گودالی در درون زمین با عمق دو الی سه متر – درون آن یک لایه سنگ آهک به ضخامت ۵۰ سانتی متر و روی آن حدود ۱۵ سانتی مترزغال سنگ می ریزند. به همین ترتیب ادامه می دهند تا کوره پر شود. آنگاه از زیرکوره آتش ایجاد می شود. – بعد از ۴۸ ساعت قسمت های زیرپخته خواهدشد. قسمت های زیر خارج خواهد شد و از قسمت بالای کوره تغذیه ادامه دارد. – کار این کوره ها پیوسته است. ۲. حلقهای – از کوره های حلق های جهت تولید زیاد استفاده م یشود. – نحوه عمل این کوره ها، شبیه کوره های هوفمن است . بدین صورت که سنگها در داخل کوره ثابتند و آتش از بالای آنها حرکت می کند
– بهترین خاک برای تولیدملات شفته آهکی خاکی است که دارای دانه بندی مختلف باشد. – هرقدر خاک محل ریزدانه تر باشد به آهک بیشتری نیازاست. – خواص شفته ی آهک • یکی از ارزانترین ملات هاست • تهیه ی آهکنیاز به کارخانه مفصل ندارد. • شفته ی آهکی بعد از چند روز قابل بارگذاری است. • نسبت به بتن دیرگیرتر می باشد. • آب خیلی کم در آن نفوذ می کند در نتیجه کمتر در اثر یخبندان متلاشی می شود. • هیچ نوع گیاهی در آن نمی روید. • با فلزات مختلف که در ساختمان استفاده می شود میل ترکیب شدید دارد. • با لایه قیروگونی وارد واکنش می شود. • مصرف شفته ی آهکی در جاهایی که رطوبت زیاد است مناسب نمی باشد. o ساروج: ملاتی است که از مخلوط کردن آهک خاک رس دارو خاکستر به دست می آید. – قبل از تولید سیمان از ساروج به عنوان ملات در امر ساختمان سازی استفاده می شد. – مصرف ساروج در شهرهای جنوبی هنوز ادامه دارد.
سایر معضلات می شود، هزینه اجرای طرح را نیز افزایش م یدهد. در روش خشک جهت شکفتن هر لایه، مدتی در حدود سه تا چهار ساعت زمان لازم است و بطور کلی بهتر است لایه های آهکریخته شده حداقل یکروز بحال خود بماند ۲. روش تر(آهک شویی) – ایجاد گودالی روی زمین با طول و عرض با ابعاد ۵.۲ الی ۳ مترو عمق ۵۰ سانتی متر و گودالی با ابعاد ۵۰ * ۵۰ و عمق حدود ۲۰الی ۳۰ سانتی مترکه به وسیله ی جوی باریکی به هم متصل شده – آهکزندهرادرحوضکوچکریختهورویآنآبمیبندندتاشکفتهشدهوبه صورت شیرآهک درآید.شیر اهک به حوض بزرگتر انتقال داده می شود وقتی آب آن تبخیر شد و به صورت خمیر بسیار نرمی درآمد قابل استفاده می باشد. ۳. تحت فشار – در کارخانه های آجر ماسه آهکی و یا کارخانه های قند مورد استفاده است. – جهت تولید آهک از روش تحت فشار استفاده م یشود . بدین صورت که آهک را در واگنهای مخصوصی می ریزند و واگنها داخل دستگاه Auto Claveمیشوند و داخل دستگاه از دو طرف مسدود میشود. آهک در این دستگاه تحت دمای زیاد و فشار بالای بخارآب در عرض دو تا سه ساعت میشکفد.حتی ممکن است حجم آن به ۵.۳ برابر برسد. o سخت شدن آهک: ملات آهکبرای سخت شدن به هوا احتیاج دارد. Co2+H2o H2Co3 – Ca(oH)2+H2CO3 Caco3+2h2o – o آهک آبی:اگر سنگ آهک با خاک رس یا سیلیس همراه باشد و به کوره برده شود و تا مرز عرق کردن حرارت بدهند آنگاه آن را آسیاب کنند آهک آبی به دست می آید. – هرچه میزان رس آن بیشتر باشد ملات به دست آمده از این آهک مرغوب تر است. – با توجه به ناخالصی های آن به رنگ های مختلف دیده می شود. – برای ساختن لنگر گاها و اسکله ها استفاده می شود o شفته ی آهکی: ۲۰۰ الی ۲۵۰ کیلوگرم آهک شکفته در یک مترمکعب مخلوط شن و ماسه را با اب مخلوط می کنیم به ملات حاصل شفته ی آهکی می گویند.
– بعد ازیکماه ملات قابل بارگذاری است.
o تعاریف و اصطلاحات(سرامیک) • ارتنورEarthenware – سرامیک های پوک که با یک لعاب بی رنگ شفاف پوشیده شده باشند مانند ظروف خانگی، لوازم بهداشتی و … – پخت آن در دو مرحله انجام می شود: ابتدا در ۸۰۰ الی ۱۰۰۰ درجه بدنه را می پزند و بعد ازلعاب دادن تا ۱۲۵۰ درجه حرارت داده می شود. • تراکوتاTerracota – به معنای خاک پخته و به سرامیکهای خشن با پوکی متوسط به رنگاخرایی تا قرمز رنگدیده می شود. – در زمان های قدیم با تراکوتا مجسمه و ظروف ساخته می شده است. – مواد تراکوتا شامل خاک های رس که به صورت گرد درآورده و با مواد دیرگدازی مخلوط شده به شکل خمیری درآورده و قالب گیری شده و سپسمی پزند – صفحات تراکوتا برای بخش داخل و خارج ساختمان و در بام بنا به صورت لعاب دار و بی لعاب به کار می روند. • استونورstoneware – ادوات سرامیکی لعاب داده شده متراکم غیرنورگذران با یک شکست مقعر صدفی شکل و رنگ روشن(سبز، خاکستری، زرد….) بسته به ترکیب مواد اولیه دیده می شود. – مواد اولیه لازم برای ساخت آن مخلوطی از خاک رس های دیرگداز، کائولین شسته،کوارتز، فلدسپات، تالکو سایر مواد کمکی است. – لعاب بیشتر فلدسپاتی است. و مراحل پخت مانند ارتن ور است. • پرسلینیاخاکچینیporcelain – تا قرن شانزدهم واژه ی پرسلین برای مصنوعاتی که از صدف به کار می رفت اطلاق میشد ولی بعد از ان به ادواتی که از خاکچینی ساخته می شد گفته می شود. – پرسلین سرامیکی سفید رنگ است که تا حدی نورگذران است. نوع رنگی ان هم وجود دارد. – خواص عمده: مقاومت زیاد، سختی بالا و پایداری در برابر مواد شیمیایی. – پرسلین سخت شامل بدنه ی سیلیسی با روکشی از لعاب که در دمای ۱۳۰۰ الی ۱۴۵۰ درجه
یکجا بدنه و لعاب حرارت داده می شوند.
قسمت‌های گذشته: پاورقی دنباله‌دار کتاب «یگانه دستگاه: تاریخچه مخفی آیفون» (مقدمه/بخش اول) پاورقی دنباله‌دار کتاب «یگانه دستگاه: تاریخچه مخفی آیفون» (مقدمه/بخش دوم) پاورقی دنباله‌دار کتاب «یگانه دستگاه: تاریخچه مخفی آیفون» (فصل اول/بخش اول) پاورقی دنباله‌دار کتاب «یگانه دستگاه: تاریخچه مخفی آیفون» (فصل اول/بخش دوم)